Trong mô hình lương 3P, phần trả theo năng lực (P2) phản ánh mức độ người lao động đáp ứng yêu cầu của vị trí. Hai người cùng chức danh có thể nhận mức lương khác nhau nếu năng lực khác nhau. Bộ luật Lao động 2019 cho phép doanh nghiệp tự quy định chế độ nâng lương, nâng bậc; bài này trình bày các quy định liên quan, cách xây dựng khung năng lực và cách gắn kết quả đánh giá năng lực với bậc lương.
Các quy định liên quan
Quy định
Nội dung
Căn cứ
Căn cứ trả lương
Người sử dụng lao động trả lương căn cứ vào tiền lương đã thỏa thuận, năng suất lao động và chất lượng thực hiện công việc
Điều 95 khoản 1
Nâng lương, nâng bậc
Được thỏa thuận trong hợp đồng lao động, thỏa ước lao động tập thể hoặc theo quy định của người sử dụng lao động
Điều 103
Nội dung hợp đồng
Hợp đồng lao động phải có chế độ nâng bậc, nâng lương
Điều 21 khoản 1 điểm e
Trả lương bình đẳng
Không phân biệt giới tính đối với người làm công việc có giá trị như nhau
Điều 90 khoản 3
Khung năng lực gồm những gì
Nhóm năng lực
Áp dụng cho
Ví dụ
Năng lực chung
Mọi vị trí trong doanh nghiệp
Tuân thủ quy trình, phối hợp, giải quyết vấn đề
Năng lực quản lý
Các vị trí có quản lý người khác
Lập kế hoạch, phân công, kiểm soát, phát triển nhân viên
Năng lực chuyên môn
Riêng từng vị trí hoặc nhóm vị trí
Kế toán: lập báo cáo tài chính, xử lý thuế; bán hàng: đàm phán, quản lý khách hàng
Mỗi năng lực được chia thành các cấp độ, thường từ bốn đến năm cấp, từ cơ bản đến thành thạo. Mỗi cấp được mô tả bằng hành vi có thể quan sát, ví dụ: cấp 1 làm được khi có hướng dẫn; cấp 2 làm độc lập các việc thông thường; cấp 3 xử lý được tình huống phức tạp; cấp 4 hướng dẫn được người khác.
Gắn năng lực với bậc lương
-
Mỗi chức danh có mức năng lực yêu cầu, ghi trong bản mô tả công việc.
-
Người lao động được xếp vào bậc trong khung lương của chức danh theo mức năng lực đạt được. Cách tổ chức khung lương được trình bày tại bài Cấu trúc lương là gì.
-
Đánh giá năng lực định kỳ, thường sáu tháng hoặc một năm một lần, làm căn cứ nâng bậc theo quy định nâng lương của doanh nghiệp.
-
Đánh giá năng lực tách riêng với đánh giá kết quả công việc. Kết quả công việc gắn với phần thưởng theo kết quả, được trình bày tại bài KPI và thưởng theo kết quả công việc.
Các bước triển khai
-
Bước 1: Chọn danh mục năng lực cho doanh nghiệp, giữ ở mức vừa đủ để đánh giá được.
-
Bước 2: Mô tả từng cấp độ bằng hành vi quan sát được.
-
Bước 3: Xác định mức năng lực yêu cầu cho từng chức danh.
-
Bước 4: Đánh giá năng lực hiện tại của người lao động, kết hợp tự đánh giá, đánh giá của quản lý trực tiếp và bằng chứng công việc.
-
Bước 5: Gắn cấp năng lực với bậc lương và đưa vào quy định nâng lương, nâng bậc của doanh nghiệp.
-
Bước 6: Công bố tiêu chí để người lao động biết mình cần đạt gì để lên bậc.
Năng lực là một trong ba thành phần của mô hình 3P, được trình bày tại bài Hướng dẫn xây dựng hệ thống trả lương theo mô hình 3P. Tổng thể hệ thống lương được tổng hợp tại Cẩm nang xây dựng hệ thống lương cho doanh nghiệp.
Căn cứ pháp lý
-
Bộ luật Lao động 2019 – Điều 21, Điều 90, Điều 95, Điều 103