Từ ngày 01/7/2026, chứng từ khấu trừ thuế thu nhập cá nhân được lập theo Nghị định 254/2026/NĐ-CP và Thông tư 91/2026/TT-BTC, thay cho Nghị định 123/2020/NĐ-CP và Nghị định 70/2025/NĐ-CP. Doanh nghiệp không lập chứng từ theo một nhịp chung cho mọi người: tùy loại hợp đồng và việc người lao động có ủy quyền quyết toán hay không, có trường hợp lập theo từng lần, có trường hợp chỉ một chứng từ cả năm, có trường hợp không phải lập.
Khi nào phải lập, khi nào không
Nguyên tắc chung: tại thời điểm khấu trừ thuế, tổ chức khấu trừ phải lập chứng từ giao cho người nộp thuế, trừ các trường hợp riêng dưới đây (Điều 24 Nghị định 254/2026/NĐ-CP):
Người nhận thu nhập
Cách lập chứng từ
Căn cứ
Cá nhân không ký hợp đồng lao động hoặc ký dưới 03 tháng
Lập cho mỗi lần khấu trừ; hoặc lập một chứng từ cho nhiều lần khấu trừ trong năm tính thuế khi cá nhân yêu cầu
Khoản 3 Điều 24
Cá nhân ký hợp đồng lao động từ 03 tháng trở lên
Chỉ lập một chứng từ khấu trừ thuế trong một năm tính thuế
Khoản 3 Điều 24
Cá nhân ủy quyền quyết toán thuế cho tổ chức trả thu nhập
Không phải lập chứng từ
Khoản 2 Điều 24
Nhà đầu tư cá nhân có thu nhập từ chuyển nhượng chứng khoán, đầu tư vốn, chuyển nhượng tài sản mã hóa, vàng miếng; bản quyền, nhượng quyền thương mại; trúng thưởng, thừa kế, quà tặng đã được khấu trừ, nộp thuế tại nguồn
Không phải lập chứng từ
Khoản 4 Điều 24
Không phải lập chứng từ không có nghĩa là không phải khấu trừ. Nghĩa vụ khấu trừ và nộp thuế vẫn thực hiện như bình thường. Với cá nhân không ký hợp đồng lao động hoặc ký dưới 03 tháng, mức chi trả từ 05 triệu đồng/lần trở lên thì doanh nghiệp khấu trừ 10% trước khi trả (khoản 2 Điều 50 Nghị định 253/2026/NĐ-CP).
Chứng từ phải ghi những gì
Khoản 1 Điều 23 Nghị định 254/2026/NĐ-CP quy định nội dung bắt buộc:
-
Tên chứng từ; ký hiệu mẫu, ký hiệu và số thứ tự chứng từ.
-
Tên, địa chỉ, mã số thuế của tổ chức, cá nhân chi trả thu nhập.
-
Tên, địa chỉ, số điện thoại, mã số thuế (nếu đã có) hoặc số định danh cá nhân của người nhận thu nhập.
-
Quốc tịch, nếu người nộp thuế không thuộc quốc tịch Việt Nam.
-
Khoản thu nhập, thời điểm trả thu nhập, tổng thu nhập chịu thuế, khoản đóng bảo hiểm bắt buộc, khoản từ thiện, nhân đạo, khuyến học và số thuế đã khấu trừ.
-
Ngày, tháng, năm lập chứng từ; họ tên, chữ ký của người trả thu nhập. Chứng từ điện tử thì chữ ký là chữ ký số.
Chứng từ lập đúng Điều 23 là chứng từ hợp pháp để thanh toán, hạch toán và quyết toán tài chính; không đúng Điều 23 thì không có giá trị thanh toán và không được hạch toán, quyết toán tài chính (khoản 2 Điều 26).
Nội dung
Quy định
Căn cứ
Ký hiệu mẫu
03/TNCN
Phụ lục II Thông tư 91/2026/TT-BTC
Ký hiệu chứng từ
6 ký tự: "CT", hai chữ số cuối của năm lập, hai ký tự chữ do doanh nghiệp tự xác định. Ví dụ 03/TNCNCT26AA
Phụ lục II Thông tư 91/2026/TT-BTC
Số chứng từ
Tối đa 8 chữ số, bắt đầu từ số 01 vào ngày 01/01 hoặc ngày bắt đầu sử dụng, kết thúc ngày 31/12
Phụ lục II Thông tư 91/2026/TT-BTC
Thời điểm ký số
Hiển thị theo ngày, tháng, năm dương lịch
Khoản 5 Điều 24 Nghị định 254/2026/NĐ-CP
Mẫu hiển thị tham khảo
Mẫu 03/TNCN
Phụ lục V Thông tư 91/2026/TT-BTC
Đăng ký và gửi dữ liệu cho cơ quan thuế
Trước khi sử dụng chứng từ điện tử, doanh nghiệp đăng ký theo Mẫu 01/ĐKTĐ-CTĐT qua Hệ thống thông tin quản lý thuế hoặc tổ chức cung cấp dịch vụ hóa đơn điện tử. Trong 01 ngày làm việc, cơ quan thuế gửi thông báo chấp nhận hoặc không chấp nhận; khi thông tin đăng ký thay đổi, doanh nghiệp gửi lại mẫu này (Điều 17 Thông tư 91/2026/TT-BTC).
Sau khi lập đủ nội dung, doanh nghiệp gửi chứng từ cho người bị khấu trừ, đồng thời gửi cơ quan thuế ngay trong ngày lập, qua tổ chức cung cấp dịch vụ hóa đơn điện tử hoặc qua Hệ thống thông tin quản lý thuế với doanh nghiệp kết nối gửi trực tiếp (điểm a khoản 3 Điều 29 Nghị định 254/2026/NĐ-CP).
Áp dụng vào một doanh nghiệp cụ thể
Người nhận thu nhập
Tình huống trong năm 2026
Chứng từ doanh nghiệp lập
Cộng tác viên thiết kế, không ký hợp đồng lao động
Ngày 15/8 nhận 8.000.000 đồng, doanh nghiệp khấu trừ 10% là 800.000 đồng
Lập chứng từ cho lần khấu trừ này, ký số, gửi cá nhân và cơ quan thuế trong ngày. Nếu còn trả thêm trong năm và cá nhân yêu cầu, có thể lập một chứng từ cho nhiều lần
Nhân viên ký hợp đồng lao động 1 năm, ủy quyền quyết toán
Doanh nghiệp khấu trừ thuế hằng tháng
Không lập chứng từ
Nhân viên ký hợp đồng không xác định thời hạn, có thu nhập nơi khác, tự quyết toán
Doanh nghiệp khấu trừ thuế hằng tháng
Một chứng từ cho cả năm 2026
Lập sai thì xử lý thế nào
Sai ở đâu
Cách xử lý
Sai tên, địa chỉ, số tiền bằng chữ hoặc nội dung khác, nhưng không sai mã số thuế, số tiền ghi trên chứng từ
Thông báo cho bên nhận về việc chứng từ lập sai, không phải lập lại; thông báo cơ quan thuế theo Mẫu 04/SS-CTĐT
Các sai sót khác, ví dụ sai mã số thuế hoặc số tiền
Lập chứng từ điện tử thay thế cho chứng từ đã lập sai
Căn cứ: Điều 20 Thông tư 91/2026/TT-BTC. Vi phạm về chứng từ được xử phạt theo Nghị định 125/2020/NĐ-CP đã được sửa đổi, bổ sung, xem Văn bản hợp nhất 27/2026/VBHN-NĐ-BTC.
Những chỗ doanh nghiệp hay sai
Cách làm sai
Cách làm đúng
Với người không ký hợp đồng lao động hoặc ký dưới 03 tháng, chờ cá nhân yêu cầu mới lập
Lập tại thời điểm khấu trừ; chỉ gộp nhiều lần vào một chứng từ khi cá nhân yêu cầu
Lập rồi nhưng chưa chuyển dữ liệu cho cơ quan thuế trong ngày
Cấu hình phần mềm gửi dữ liệu ngay khi lập
Lập nhiều chứng từ trong năm cho người ký hợp đồng lao động từ 03 tháng trở lên
Chỉ một chứng từ trong một năm tính thuế
Lập chứng từ cho người đã ủy quyền quyết toán
Không phải lập
Thiếu mã số thuế hoặc số định danh, quốc tịch người nước ngoài, khoản bảo hiểm bắt buộc
Đủ nội dung tại khoản 1 Điều 23; thiếu thì chứng từ không có giá trị hạch toán, quyết toán
Giám đốc cần kiểm soát gì
Việc cần làm
Mục đích
Kiểm tra đăng ký sử dụng chứng từ điện tử (Mẫu 01/ĐKTĐ-CTĐT) và thông báo chấp nhận; cập nhật khi thông tin thay đổi
Đủ điều kiện lập chứng từ điện tử
Yêu cầu nhà cung cấp phần mềm: mẫu theo Thông tư 91, chữ ký số còn hạn, chức năng gửi dữ liệu trong ngày
Không trễ hạn chuyển dữ liệu
Phân loại người nhận thu nhập: hợp đồng từ 03 tháng, dưới 03 tháng, không hợp đồng, đã ủy quyền quyết toán
Lập đúng số lượng chứng từ
Gắn việc lập chứng từ vào quy trình chi trả cho người không ký hợp đồng hoặc dưới 03 tháng
Lập đúng thời điểm khấu trừ
Cuối năm đối chiếu số thuế trên chứng từ với tờ khai khấu trừ và hồ sơ quyết toán
Số liệu khớp trước khi quyết toán
Tổng quan về hóa đơn, chứng từ điện tử xem Cẩm nang toàn diện về quản lý hóa đơn, chứng từ điện tử. Người lao động muốn giảm trừ chi y tế, học phí năm 2026 phải tự quyết toán, xem Giảm trừ chi y tế, học phí khi tính thuế TNCN.
Căn cứ pháp lý
-
Nghị định 254/2026/NĐ-CP – Điều 23 khoản 1; Điều 24; Điều 26 khoản 2; Điều 29 khoản 3 điểm a; Điều 43
-
Thông tư 91/2026/TT-BTC – Điều 17; Điều 20; Phụ lục II; Phụ lục V
-
Nghị định 253/2026/NĐ-CP – Điều 50 khoản 2
-
Văn bản hợp nhất 27/2026/VBHN-NĐ-BTC về xử phạt vi phạm hành chính về thuế, hóa đơn