Quy chế tài chính nội bộ là văn bản doanh nghiệp tự ban hành để quy định ai được quyết định việc gì về tiền và tài sản, theo trình tự nào, đến hạn mức nào. Thông tư 99 giao doanh nghiệp tự xây dựng quy chế quản trị nội bộ (hoặc tài liệu tương đương) để phân định rõ quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của từng bộ phận, cá nhân (khoản 2 Điều 3). Bài viết nêu các nội dung một quy chế tài chính cần có và cách ban hành để quy chế được áp dụng thực tế.
Quy chế tài chính khác quy chế quản trị và điều lệ thế nào
Văn bản
Phạm vi
Ai quyết định
Điều lệ công ty
Cơ cấu tổ chức, quyền của hội đồng thành viên, đại hội đồng cổ đông, chủ sở hữu, giám đốc
Thành viên, cổ đông, chủ sở hữu
Quy chế quản trị nội bộ
Toàn bộ quyền, nghĩa vụ, trách nhiệm của các bộ phận trong tạo lập, thực hiện, kiểm soát giao dịch
Doanh nghiệp tự ban hành theo thẩm quyền trong điều lệ
Quy chế tài chính
Phần quy chế về tiền, tài sản, chi phí, công nợ, phê duyệt chi tiêu
Doanh nghiệp tự ban hành theo thẩm quyền trong điều lệ
Quy chế tài chính không được trái điều lệ. Ví dụ với công ty TNHH hai thành viên trở lên, hợp đồng vay, cho vay, bán tài sản có giá trị từ 50% tổng giá trị tài sản ghi trong báo cáo tài chính gần nhất (hoặc tỷ lệ nhỏ hơn do điều lệ quy định) thuộc quyền thông qua của hội đồng thành viên (điểm d khoản 2 Điều 55 Luật Doanh nghiệp). Quy chế tài chính không thể giao quyền này cho giám đốc.
Các nội dung cần có
Nhóm nội dung
Quy định cụ thể
Phân quyền phê duyệt
Hạn mức duyệt chi, duyệt mua, ký hợp đồng của từng cấp. Xem phân quyền phê duyệt và tách bạch nhiệm vụ
Quản lý tiền
Quỹ tiền mặt tối đa; tài khoản ngân hàng được sử dụng; người lập lệnh, người duyệt lệnh; đối chiếu sao kê
Tạm ứng và thanh toán
Đối tượng được tạm ứng, hạn mức, thời hạn hoàn ứng; chứng từ cần có khi thanh toán
Chi phí
Định mức công tác phí, tiếp khách, điện thoại, xăng xe; khoản chi phải có hóa đơn
Công nợ
Hạn mức nợ của khách; thời hạn thanh toán; đối chiếu công nợ; xử lý nợ quá hạn
Tài sản
Mua sắm, giao quản lý, kiểm kê, thanh lý tài sản
Ngân sách và báo cáo
Lập, duyệt, theo dõi ngân sách; bộ báo cáo quản trị định kỳ. Xem ngân sách và kiểm soát chi phí theo bộ phận
Ban hành để quy chế được áp dụng
-
Viết theo cách doanh nghiệp đang vận hành, sau đó mới điều chỉnh dần; quy chế quá xa thực tế sẽ không ai làm theo.
-
Hạn mức ghi bằng số tiền cụ thể, không ghi chung chung “giá trị lớn”.
-
Ban hành bằng quyết định của người có thẩm quyền theo điều lệ và phổ biến cho các bộ phận.
-
Cài đặt phân quyền trên phần mềm kế toán, ngân hàng điện tử khớp với quy chế.
-
Lưu quy chế cùng tài liệu doanh nghiệp; quy chế quản lý nội bộ thuộc tài liệu doanh nghiệp phải lưu giữ (điểm a khoản 1 Điều 11 Luật Doanh nghiệp).
-
Rà soát khi doanh nghiệp mở rộng, đổi mô hình hoặc khi pháp luật thay đổi.
Quy chế tài chính là một phần của hệ thống kiểm soát nội bộ. Bài thuộc Cẩm nang hệ thống quản lý tài chính doanh nghiệp cho giám đốc.
Căn cứ pháp lý
-
Thông tư 99/2025/TT-BTC (Điều 3)
-
Luật Doanh nghiệp số 59/2020/QH14 (Điều 11, 55)