Khi hồ sơ thuế được phân loại rủi ro cao và có dấu hiệu khai sai, cơ quan thuế kiểm tra tại trụ sở cơ quan thuế bằng cách gửi thông báo yêu cầu doanh nghiệp giải trình, bổ sung thông tin, tài liệu. Trình tự dưới đây theo khoản 3 Điều 87 Thông tư 89/2026/TT-BTC, áp dụng từ ngày 01/07/2026.
Nội dung cơ quan thuế yêu cầu làm rõ
Cơ quan thuế rà soát, đối chiếu hồ sơ thuế với cơ sở dữ liệu và quy định pháp luật. Khi có dấu hiệu khai sai, không chính xác liên quan đến số thuế phải nộp, số thuế được miễn, giảm, hoàn hoặc số thuế còn được khấu trừ chuyển kỳ sau, cơ quan thuế ban hành thông báo lần 1 theo mẫu số 01/KTT.
Trình tự giải trình
Bước
Nội dung
Thời hạn
Thông báo lần 1 (mẫu 01/KTT)
Doanh nghiệp giải trình, bổ sung thông tin, tài liệu
10 ngày làm việc kể từ ngày cơ quan thuế ban hành thông báo
Thông báo lần 2 (mẫu 02/KTT)
Ban hành khi giải trình lần 1 chưa đủ căn cứ hoặc còn nội dung cần làm rõ. Doanh nghiệp tiếp tục giải trình, cung cấp thêm tài liệu hoặc khai bổ sung
10 ngày làm việc kể từ ngày ban hành thông báo lần 2
Biên bản làm việc (mẫu 03/KTT)
Lập khi kết thúc rà soát nội dung giải trình
–
Cơ quan thuế thông báo giải trình không quá 02 lần cho mỗi hồ sơ khai thuế. Doanh nghiệp giải trình trực tiếp tại cơ quan thuế, làm việc trực tuyến, giao dịch điện tử hoặc gửi văn bản qua bưu chính.
Kết quả sau giải trình
Tình huống
Kết quả
Giải trình (lần 1 hoặc lần 2) chứng minh số thuế đã khai là đúng
Hồ sơ được chấp nhận, hồ sơ giải trình lưu cùng hồ sơ thuế
Khai bổ sung trước khi giải trình và chứng minh số thuế đã khai là đúng
Hồ sơ được chấp nhận, tờ khai bổ sung lưu cùng hồ sơ thuế
Hết hạn thông báo lần 2 mà không giải trình, không khai bổ sung hoặc không chứng minh được
Cơ quan thuế ấn định số thuế nếu có đủ căn cứ; không đủ căn cứ thì ra quyết định kiểm tra tại trụ sở doanh nghiệp hoặc đưa vào kế hoạch kiểm tra
Có đủ cơ sở xác định hành vi vi phạm, số thuế dự kiến truy thu
Cơ quan thuế ban hành quyết định kiểm tra tại trụ sở cơ quan thuế (mẫu 04/KTT), thời hạn kiểm tra không quá 10 ngày làm việc, kết thúc bằng biên bản kiểm tra (mẫu 05/KTT)
Quyền của doanh nghiệp
Doanh nghiệp có quyền từ chối việc kiểm tra tại trụ sở cơ quan thuế khi không có thông báo yêu cầu giải trình, từ chối cung cấp tài liệu không liên quan đến nội dung kiểm tra, được giải trình và bảo lưu ý kiến (điểm r khoản 1 Điều 37 Luật Quản lý thuế 2025). Đồng thời doanh nghiệp có nghĩa vụ chấp hành thông báo yêu cầu giải trình và cung cấp tài liệu đầy đủ, trung thực (điểm p khoản 2 Điều 37).
Các hình thức kiểm tra khác và hậu quả sau kiểm tra xem tại Cẩm nang kiểm tra thuế doanh nghiệp.
Căn cứ pháp lý
-
Thông tư 89/2026/TT-BTC, Điều 87
-
Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15, Điều 22, 37